Agenda and minutes

Cafodd y Cynghorydd Riley ei dirprwyo gan y Cynghorydd Bond a chafodd y Cynghorydd Stevens ei dirprwyo gan y Cynghorydd Crook.

Datganodd y Cadeirydd fuddiant personol ond nad yw'n rhagfarnus fel aelod o Gyfeillion y Llyfrgell Cil-y-coed.  

Gofynnodd George Millman y cwestiynau canlynol: 
  
Pryd fydd y cyhoedd yn gwybod yn swyddogol beth fydd yn digwydd i Tudor Street? Os gwelwch yn dda, a all y Cyngor gadarnhau eu cynlluniau? 

Cododd Angela Trett gwestiynau hefyd am hygyrchedd a lleoliad canolfannau cymunedol a llyfrgelloedd yn Sir Fynwy, gyda ffocws penodol ar y Fenni.  Cyfeiriodd at adroddiad iechyd a gofal cymdeithasol 2024–25 a gofynnodd a oedd canolfannau cymunedol wedi'u bwriadu i fod yn hygyrch i bobl anabl a bregus, ac a oedd llyfrgelloedd i fod i gael eu hadleoli i ganolfannau cymunedol.  Gofynnodd yn benodol pa hybiau cymunedol yn y Fenni fyddai'n cynnal gwasanaethau llyfrgell ac a fyddai'r cyfleusterau hynny'n hygyrch.  

Mewn ymateb, eglurodd swyddogion fod yr hyb gymunedol yn y Fenni yn gweithredu o Neuadd y Farchnad. Cafodd ei ddisgrifio fel model ychydig yn anarferol o'i gymharu â chanolfannau eraill, gan ei fod yn gyfleuster ar lefelau rhannol, gyda'r llyfrgell wedi'i lleoli ar y llawr cyntaf a gwasanaethau cyngor yn cael eu darparu ar lefel y llawr gwaelod.  Cadarnhawyd mai dyma'r trefniant presennol.  

Yna gofynnodd Angela gwestiwn atodol ynghylch a allai adeilad Tudor Street gael ei ystyried fel lleoliad posibl ar gyfer llyfrgell neu ganolfan gymunedol yn y dyfodol, gan nodi ei fynediad da i'r anabl, parcio, toiledau, a'i gapasiti cyffredinol.  Cynghorodd y Cadeirydd fod hyn yn fater i'r Aelod Cabinet perthnasol ac y byddai ei chwestiwn a'i sylwadau yn cael eu nodi a'u trosglwyddo ar gyfer ymateb.  

Ymhelaethodd Angela ar ei rhesymu, gan esbonio, er ei bod yn cydnabod y ddarpariaeth bresennol, ei bod yn teimlo bod gan Tudor Street y gofod ffisegol a'r cyfleusterau i gefnogi ystod ehangach o weithgareddau ac y gallai ddenu mwy o bobl pe bai'n cael ei ddatblygu fel canolfan gymunedol neu lyfrgell.  Yna caeodd y Cadeirydd y fforwm agored cyhoeddus, diolchodd i Angela am ei chyfraniad, a chadarnhaodd y byddai ei sylwadau'n cael eu hanfon ymlaen at yr Aelod Cabinet priodol i'w hystyried a'u hymateb.  

 - CAMAU GWEITHREDU: gofyn am ymateb gan yr Aelod Cabinet

Cyflwynodd yr Aelod Cabinet Angela Sandles yr adroddiad trwy bwysleisio pwysigrwydd sylfaenol llyfrgelloedd cyhoeddus fel un o'r ychydig wasanaethau gwirioneddol gyffredinol a ddarperir gan y Cyngor: rhad ac am ddim yn y pwynt defnydd, yn agored i bawb, heb feirniadaeth, ac yn cael ei ymddiried ynddo gan gymunedau.  Pwysleisiodd fod llyfrgelloedd yn cefnogi ystod eang o anghenion, gan gynnwys plant sy'n dysgu darllen, oedolion sy'n datblygu sgiliau, pobl sydd wedi'u hallgáu'n ddigidol, a'r rhai sydd angen lle diogel a chroesawgar.  

Pwysleisiodd, er bod llyfrgelloedd yn wasanaeth statudol, mae'r strategaeth yn mynd y tu hwnt i fodloni gofynion cyfreithiol.  Mae'n cael ei fframio o amgylch tegwch, atal, a galluogi pobl i ffynnu trwy fynediad at wybodaeth, cymorth digidol, cyfleoedd dysgu, a chysylltiad cymdeithasol.  Nododd fod llyfrgelloedd wedi esblygu dros y degawd diwethaf i ganolfannau cymunedol bywiog sy'n eistedd wrth wraidd darparu gwasanaethau lleol, gan gyfrannu at les, dysgu gydol oes, a gwytnwch cymunedol.  

Esboniodd fod y strategaeth wedi'i hadnewyddu yn darparu fframwaith clir ac ymarferol ar gyfer y pum mlynedd nesaf.  Dadleuodd, ar adeg pan fo mynediad digidol yn hanfodol ac anghydraddoldebau yn parhau, byddai lleihau darpariaeth llyfrgelloedd yn effeithio'n anghymesur ar y rhai sy'n wynebu'r rhwystrau mwyaf.  Mewn cyferbyniad, mae buddsoddi mewn llyfrgelloedd yn ataliol, gan gefnogi annibyniaeth a hyder tra'n lleddfu'r pwysau ar rannau eraill o'r system.  

Tynnodd sylw at y ffaith bod y strategaeth wedi'i llunio gan ymgynghori ystyrlon, gyda mewnbwn cryf gan grwpiau ffrindiau, gwirfoddolwyr a chymunedau, y mae eu hadborth yn atgyfnerthu'r ffocws ar fynediad, hunaniaeth leol a gweithio mewn partneriaeth.  Gwnaeth hefyd yn glir bod y strategaeth yn gyflawnadwy ac yn gyfrifol, gan adeiladu ar ddarpariaeth bresennol, yn cyd-fynd â chyllidebau cyfredol, yn cyd-fynd â blaenoriaethau lles a chydraddoldeb ehangach, ac yn cynnwys mesurau clir o lwyddiant yn erbyn safonau cenedlaethol a chanlyniadau cymunedol.  

Cyflwynodd Richard Drinkwater gyflwyniad.  Ychwanegodd Paul Sullivan sylwadau rhagarweiniol:  

Siaradodd Paul Sullivan, Pennaeth Cyfathrebu ac Ymgysylltu â Chwsmeriaid, o blaid y Strategaeth Llyfrgelloedd Cyhoeddus yn dilyn cyflwyniad Richard Drinkwater.  Myfyriodd ar ei brofiad o weithio gyda'r gwasanaeth llyfrgell ers newidiadau portffolio diweddar ac atgyfnerthodd y pwynt bod pob canolfan gymunedol a llyfrgell yn teimlo'n wahanol.  Disgrifiodd yr amrywiad hwn fel cryfder cadarnhaol, gan fod yr adeiladau a'r gwasanaethau yn cael eu llunio i ddiwallu anghenion penodol eu cymunedau lleol.  

Rhoddodd bwyslais arbennig ar bwysigrwydd gweithredu, gan nodi'r cynnydd a wnaed dros y 12 mis blaenorol.  Tynnodd sylw at yr angerdd a'r ymrwymiad a ddangoswyd gan staff ar draws canolfannau cymunedol a llyfrgelloedd, gan bwysleisio na ddylid tanamcangyfrif lefel y gefnogaeth a ddarperir i breswylwyr bob dydd.  Disgrifiodd ganolfannau cymunedol fel ased sylweddol, gan ddarparu un lleoliad hygyrch o fewn trefi lle gall trigolion ddefnyddio gwasanaethau llyfrgell, cael mynediad at wasanaethau'r cyngor, a derbyn cefnogaeth.  

Tynnodd Paul sylw hefyd at y synergedd cynyddol rhwng gwasanaethau sydd bellach wedi'u dwyn ynghyd yn ei bortffolio, gan gynnwys cyfathrebu canolog, datblygu cymunedol, y ganolfan gyswllt a chanolfannau cymunedol.  Eglurodd fod y gwasanaethau hyn gyda'i gilydd yn ffurfio prif bwynt cyswllt y Cyngor â thrigolion.  Cyfeiriodd  ...  view the full Cofnodion text for item 4.